Gliwice chcą włączać dzieci i młodzież w tworzenie miejskiej przestrzeni

W jaki sposób dzieci i młodzież korzystają z najbliższego otoczenia? Co chciałyby w nim zmienić? Jak można włączać młodych mieszkańców w planowanie i projektowanie miejskiej przestrzeni? Rozmawiali o tym członkowie zespołu zadaniowego ds. realizacji w Gliwicach programu UNICEF Miasto Przyjazne Dzieciom. W spotkaniu zorganizowanym 11 sierpnia w Urzędzie Miejskim uczestniczyli także przedstawiciele miejskich jednostek odpowiedzialnych za infrastrukturę i przestrzenie, z których na co dzień korzystają najmłodsi Gliwiczanie.

Tematem spotkania była przede wszystkim partycypacja dzieci i młodzieży w procesach planowania inwestycji miejskich. Pretekst do dyskusji stanowił raport z realizacji zadania „ZmieniaMY dziecięcą przestrzeń”, opracowany przez zespół badawczy pod kierunkiem mgr Agnieszki Rohowskiej z Fundacji Margines z Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz dr Kingi Konieczny-Pizoń z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.

Na czym polegały prace naukowczyń?

Badanie przeprowadzono na terenie gliwickiej dzielnicy Zatorze. Jego celem było poznanie sposobu, w jaki dzieci doświadczają i postrzegają swoją najbliższą przestrzeń oraz jak widzą możliwości jej zmiany.

W ramach projektu zespół badawczy spotykał się z podopiecznymi placówki wsparcia dziennego dla dzieci i młodzieży „Przystań” przy ul. Traugutta, organizował spacery badawcze z wykorzystaniem metody photovoice (uczestnicy robili zdjęcia, za pomocą których opisywali swoje doświadczenia i wskazywali problemy), przeprowadzał zogniskowane wywiady grupowe i narracyjne oraz analizował zebrane dane.

Ważnym elementem projektu było również przygotowanie przez studentów Politechniki Śląskiej wizualizacji przedstawiających możliwe zmiany w przestrzeni, odpowiadające na potrzeby i pomysły zgłaszane przez dzieci. Przygotowane propozycje zostały następnie skonsultowane z młodymi uczestnikami projektu.

Wyniki badań pomogą w lepszym planowaniu miejskich inwestycji

Wtorkowe spotkanie było okazją do zaprezentowania najważniejszych wniosków z przeprowadzonych badań, opracowanych w ich trakcie materiałów oraz dobrych praktyk z zakresu włączania dzieci w procesy decyzyjne i projektowanie przestrzeni, a także dyskusji o tym, jak doświadczenia z projektu można wykorzystać w przyszłości przy planowaniu miejskich inwestycji.

W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele zespołu ds. realizacji w naszym mieście międzynarodowego programu UNICEF Miasto Przyjazne Dzieciom, osoby odpowiedzialne za planowanie przestrzenne, urbanistykę, inwestycje drogowe, gospodarkę mieszkaniową, usługi komunalne i sport, a także przedstawiciel Młodzieżowej Rady Miasta Gliwice. Tak szerokie grono uczestników pozwoliło spojrzeć na temat dziecięcej partycypacji z różnych perspektyw i zastanowić się, jak uwzględniać głos młodych mieszkańców w przyszłych działaniach poszczególnych miejskich jednostek.

– Chcemy, aby dzieci i młodzież nie były wyłącznie odbiorcami miejskich przestrzeni, ale również ich współtwórcami. To właśnie one najlepiej wiedzą, jak korzystają z najbliższego otoczenia i czego w nim potrzebują. Projekt „ZmieniaMY dziecięcą przestrzeń” pokazuje, że warto stworzyć im możliwość wyrażenia swojego zdania i potraktować je jako ważnych partnerów w planowaniu miasta – mówi Kinga Kamińska, pełnomocniczka prezydent Gliwic ds. dzieci i młodzieży, koordynatorka programu UNICEF Miasto Przyjazne Dzieciom i przewodnicząca zespołu.

Włączanie dzieci i młodzieży w kształtowanie miejskiej przestrzeni to jeden z priorytetów Gliwic w staraniach o tytuł Miasta Przyjaznego Dzieciom. Opinie, potrzeby i pomysły najmłodszych mieszkańców mogą być ważnym źródłem wiedzy przy podejmowaniu decyzji dotyczących miejsc, w których dzieci i młodzież uczą się, spędzają czas, odpoczywają i spotykają się z rówieśnikami.

Projekt „ZmieniaMY dziecięcą przestrzeń” pokazuje, jak można przełożyć dziecięcą perspektywę na konkretne propozycje dotyczące otoczenia i jednocześnie uczyć młodych mieszkańców, że ich głos ma znaczenie.